ئاھاب جەڭدە ئۆلىدۇ
22
1 ئۈچ يىلغىچە ئارام بىلەن ئىسرائىلنىڭ ئوتتۇرىسىدا ئۇرۇش بولمىدى، ئۇلار تىنچلىقتا تۇراتتى. 2 لېكىن ئۈچىنچى يىلدا يەھۇدانىڭ پادىشاھى يەھوشافات ئىسرائىلنىڭ پادىشاھىغا زىيارەت قىلىشقا باردى. 3 ئىسرائىلنىڭ پادىشاھى ئۆز خىزمەتكارلىرىغا: «گىلېئادتىكى راموت بىزنىڭكى بولغىنىنى بىلىسىلەرغۇ؟ شۇنداق بولسىمۇ، بىز ئارامنىڭ پادىشاھىنىڭ قولىدىن ئۇنى قايتۇرۇۋالماي، تېخى شۈك تۇرىمىز» دېدى. 4 ئاندىن ئۇ يەھوشافاتتىن: «جەڭ قىلغىلى مەن بىلەن گىلېئادتىكى راموتقا بارامسەن؟» دەپ سورىدى. يەھوشافات ئىسرائىلنىڭ پادىشاھىغا جاۋاب بېرىپ: «مەن سېنىڭ ئۆزۈڭدەك، مېنىڭ خەلقىم سېنىڭ خەلقىڭدەك، ئاتلىرىم بولسا سېنىڭ ئاتلىرىڭدەك ھېسابلانسۇن» دەپ جاۋاب بەردى. 5 ئاندىن يەھوشافات ئىسرائىلنىڭ پادىشاھىغا: «لېكىن ئاۋۋال پەرۋەردىگارنىڭ ئىرادىسىنى سورىغىن» دېدى. 6 شۇنىڭ بىلەن ئىسرائىلنىڭ پادىشاھى تۆت يۈزچە پەيغەمبەرلەرنى يىغدۇرۇپ، ئۇلاردىن: «جەڭ قىلغىلى گىلېئادتىكى راموتقا چىقىمەنمۇ، يوقمۇ؟» دەپ سورىدى. ئۇلار جاۋاب بېرىپ: «چىققىن. ئىگىمىز ئۇنى پادىشاھنىڭ قولىغا تاپشۇرۇپ بېرىدۇ» دېدى. 7 لېكىن يەھوشافات: «ئۇلاردىن باشقا بۇ يەردە سورىغۇدەك پەرۋەردىگارنىڭ بىر پەيغەمبىرى قالمىدىمۇ؟» دەپ سورىدى. 8 ئىسرائىلنىڭ پادىشاھى يەھوشافاتقا جاۋاب بېرىپ: «پەرۋەردىگارنىڭ ئىرادىسىنى ئۇنىڭدىن سورىغىلى يەنە بىر ئادەم، يەنى يىملانىڭ ئوغلى مىكاياھۇ بار. لېكىن مەن ئۇنى ئۆچ كۆرىمەن، چۈنكى ئۇ مەن ھەققىدە ياخشىلىقنى ئەمەس، بەلكى بالايىئاپەتنى بېشارەت بېرىدۇ» دېدى. يەھوشافات: «پادىشاھ ئۇنداق دېمىسۇن» دېدى. 9 ئىسرائىلنىڭ پادىشاھى بىر ئوردا ئەمەلدارىنى چاقىرىپ، ئۇنىڭغا: «يىملانىڭ ئوغلى مىكاياھۇنى تېزلا ئېلىپ كەلگىن» دەپ بۇيرۇدى. 10 ئىسرائىلنىڭ پادىشاھى ۋە يەھۇدانىڭ پادىشاھى يەھوشافاتنىڭ ھەربىرى شاھانە كىيىملىرىنى كىيىپ، سامارىيەنىڭ دەرۋازىسىنىڭ ئالدىدا بىر ئوچۇق يەردە ئۆز تەختىدە ئولتۇراتتى. ئۇلارنىڭ ئالدىدا ھەممە پەيغەمبەرلەر بېشارەت بەرمەكتە ئىدى. 11 كېنائانانىڭ ئوغلى زىدقىيا تۆمۈردىن مۈڭگۈزلەر ياسىغانىدى. ئۇ ئۇلارغا: «پەرۋەردىگار مۇنداق دەيدۇ: ‹مۇشۇلار بىلەن ئارامىيلارنى ئۈسۈپ، يوقاتقۇچە ئۇرىسەن›» دېدى. 12 ھەممە پەيغەمبەرلەر شۇنىڭغا ئوخشاش بېشارەت بېرىپ: «گىلېئادتىكى راموتقا چىقىڭ، يولۇڭ راۋان بولىدۇ. پەرۋەردىگار ئۇنى پادىشاھنىڭ قولىغا تاپشۇرۇپ بېرىدۇ» دېيىشتى.
13 مىكاياھۇنى چاقىرغىلى بارغان خەۋەرچى ئۇنىڭغا سۆز قىلىپ: «مانا، ھەممە پەيغەمبەرلەر بىر ئېغىز بىلەن پادىشاھقا ياخشى بېشارەت بەردى. ئەمدى سېنىڭ سۆزۈڭنى ئۇلارنىڭكى بىلەن بىر قىلىپ، ياخشى بېشارەت بەرگىن» دېدى. 14 ئەمما مىكاياھۇ: «تىرىك پەرۋەردىگارنىڭ نامى بىلەن قەسەم قىلىمەنكى، پەرۋەردىگار ماڭا نېمە ئېيتسا، شۇنى ئېيتىمەن» دېدى. 15 ئۇ پادىشاھنىڭ ئالدىغا كەلگەندە، پادىشاھ ئۇنىڭدىن: «ئەي مىكاياھۇ، جەڭ قىلغىلى گىلېئادتىكى راموتقا چىقىمىزمۇ ياكى ئەمەسمۇ؟» دەپ سورىدى. ئۇ ئۇنىڭغا جاۋاب بېرىپ: «چىقىڭ، يولۇڭ راۋان بولىدۇ. پەرۋەردىگار ئۇنى پادىشاھنىڭ قولىغا تاپشۇرۇپ بېرىدۇ» دېدى. 16 لېكىن پادىشاھ ئۇنىڭغا: «مەن قانچە قېتىم سېنى: ‹پەرۋەردىگارنىڭ نامىدا ماڭا پەقەت راست گەپ قىل› دەپ قەسەم قىلدۇرمىدىممۇ؟» دېدى. 17 مىكاياھۇ ئېيتتىكى: «مەن ئىسرائىلنى تاغلاردا پادىچىسىز قويلاردەك تارقىلىپ كەتكىنىنى كۆردۈم. كۆرسەم، پەرۋەردىگار: ‹بۇلارنىڭ ئىگىسى يوقتۇر. بۇلارنىڭ ھەربىرى ئامان-ئېسەن ئۆز ئۆيىگە قايتسۇن› دېدى». 18 ئىسرائىلنىڭ پادىشاھى يەھوشافاتقا: «ئۇنىڭ مەن ھەققىدە ياخشىلىقنى ئەمەس، بەلكى بالايىئاپەتنى بېشارەت بېرىشىنى ساڭا ئېيتمىدىممۇ؟» دېدى.
19 مىكاياھۇ ئېيتتى: «لېكىن پەرۋەردىگارنىڭ سۆزىنى ئاڭلىغىن. كۆرسەم، پەرۋەردىگار ئۆز تەختىدە ئولتۇرۇپ، ساماۋى قوشۇنلارنىڭ ھەممىسى ئۇنىڭ ئوڭ بىلەن سول يېنىدا تۇرىدۇ. 20 پەرۋەردىگار: ‹ئۇ يەردە ھالاق بولسۇن دەپ، ئاخابنى گىلېئادتىكى راموتقا چىقىشقا كىم ئازدۇرىدۇ؟› دېگەندە، بىرى ئۇنداق، يەنە بىرى مۇنداق دېدى. 21 ئۇ ۋاقىتتا بىر روھ كېلىپ، پەرۋەردىگارنىڭ ئالدىدا تۇرۇپ: ‹مەن ئۇنى ئازدۇراي› دېدى. پەرۋەردىگار ئۇنىڭدىن: ‹قانداق قىلىپ ئۇنى ئازدۇرىسەن؟› دەپ سورىدى. 22 ئۇ: ‹مەن چىقىپ، ھەممە پەيغەمبەرلەرنىڭ ئاغزىدا يالغانچى روھ بولىمەن› دېدى. ئاندىن پەرۋەردىگار: ‹سەن ئۇنى ئازدۇرالايسەن. بېرىپ، شۇنداق قىلغىن› دېدى. 23 مانا ئەمدى پەرۋەردىگار سېنىڭ ھەممە پەيغەمبەرلىرىڭنىڭ ئاغزىغا يالغانچى روھنى سالدى. پەرۋەردىگار سېنىڭ بېشىڭغا بالايىئاپەت كەلتۈرۈشنى بېكىتتى». 24 ئەمما كېنائانانىڭ ئوغلى زىدقىيا مىكاياھۇنىڭ ئالدىغا كېلىپ، ئۇنىڭغا بىر كاچات ئۇرۇپ: «پەرۋەردىگارنىڭ روھى قانداقمۇ مەندىن ئۆتۈپ ساڭا سۆز قىلسۇن؟» دېدى. 25 مىكاياھۇ جاۋاب بېرىپ: «سەن ئۆزۈڭنى يوشۇرۇش ئۈچۈن ئۆينىڭ ئەڭ ئىچكىرىدىكى خانىسىغا يۈگۈرۈپ كىرگەن كۈنىدە شۇنى بىلىسەن» دېدى. ■ 26 لېكىن ئىسرائىلنىڭ پادىشاھى ئەمەلدارىغا ئېيتتىكى: «مىكاياھۇنى شەھەرنىڭ سەردارى ئامونغا ۋە پادىشاھنىڭ ئوغلى يوئاشنىڭ قېشىغا قايتۇرۇپ بېرىپ، ئۇنى ئۇلارغا تاپشۇرۇپ 27 مۇنداق دېگىن: ‹پادىشاھ: «ئۇنى زىندانغا سولاپ، مەن تىنچ-ئامان قايتىپ كەلگۈچە تەڭلىك نېنى بىلەن تەڭلىك سۈيىنى ئۇنىڭغا بېرىپ تۇرۇڭلار› دەيدۇ›». 28 مىكاياھۇ: «ئەگەر سەن تىنچ-ئامان قايتىپ كەلسەڭ، پەرۋەردىگار مېنىڭ ۋاسىتەم بىلەن سۆز قىلمىدى» دېدى. ئاندىن ئۇ يەنە: «ئەي جامائەت، ھەربىرىڭلار سۆزلىرىمگە دىققەت قىلىڭلار!» دېدى.
29 ئىسرائىلنىڭ پادىشاھى بىلەن يەھۇدانىڭ پادىشاھى يەھوشافات گىلېئادتىكى راموتقا قارشى جەڭ قىلىشقا چىقتى. 30 ئىسرائىلنىڭ پادىشاھى يەھوشافاتقا: «مەن باشقا قىياپەتكە كىرىۋېلىپ جەڭگە چىقاي، لېكىن سەن ئۆز كىيىملىرىڭنى كىيىپ چىققىن» دېدى. ئىسرائىلنىڭ پادىشاھى قىياپىتىنى ئۆزگەرتكەندىن كېيىن ئۇلار جەڭگە چىقتى. 31 ئارامنىڭ پادىشاھى جەڭ ھارۋىلىرى ئۈستىدىكى ئوتتۇز ئىككى سەردارلىرىغا: «ئىسرائىلنىڭ پادىشاھىدىن باشقا، كىچىك-چوڭ لەشكەرلەرنىڭ ھېچبىرى بىلەن ئۇرۇش قىلماڭلار» دەپ بۇيرۇغانىدى. 32 جەڭ ھارۋىلىرىنىڭ سەردارلىرى يەھوشافاتنى كۆرگەندە: «ئىسرائىلنىڭ پادىشاھى شۇ» دەپ، ئۇنىڭغا ھۇجۇم قىلغىلى بۇرۇلدى. لېكىن يەھوشافات بىر پەرياد كۆتۈردى. 33 جەڭ ھارۋىلىرىنىڭ سەردارلىرى ئۇنىڭ ئىسرائىلنىڭ پادىشاھى ئەمەسلىكىنى كۆرگەندە ئۇنى قويۇپ كەتتى.
34 ئەمما بىر ئادەم قارىسىغا ئوقيا ئېتىپ، ئىسرائىل پادىشاھىنىڭ زەنجىر ساۋۇتىنىڭ بىر ئۇلىقىدىن ئۆتۈپ ئۇنىڭغا تەگدى. ئۇ ھارۋا ھەيدىگۈچىسىگە: «ھارۋىنى ياندۇرۇپ، مېنى سەپتىن چىقارغىن. مەن يارىدار بولدۇم» دېدى. 35 ئۇ كۈنى جەڭ بارغانسېرى كۈچىيىپ كەتتى. پادىشاھ ئارامىيلارغا يۈزلىنىپ ئۆز ھارۋىسىدا ئۆرە تۇردى. لېكىن ئاخشام ۋاقتىدا ئۇ ئۆلۈپ كەتتى. ئۇنىڭ يارىسىدان ئاققان قان ھارۋىنىڭ تېگىگىچە ئېقىپ چۈشتى. 36 كۈن پاتاي دېگەن ۋاقىتتا قوشۇن ئارىسىدا: «ھەربىرى ئۆز شەھىرىگە قايتسۇن! ھەربىرى ئۆز يۇرتىغا قايتىپ كەتسۇن!» دېگەن قاتتىق ۋارقىراش ئاڭلاندى. 37 شۇنداق قىلىپ پادىشاھ ئۆلدى. ئۇنىڭ جەسىتى سامارىيەگە ئېلىپ بېرىلدى ۋە پادىشاھ سامارىيەدە دەپنە قىلىندى. 38 پادىشاھنىڭ ھارۋىسى سامارىيەنىڭ كۆلىدە يۇيۇلغاندا، پەرۋەردىگارنىڭ ئېيتقان سۆزى بويىچە ئىتلار ئۇنىڭ قېنىنى يالىدى ۋە پاھىشە ئاياللار ئۇ يەردە يۇيۇندى.
39 ئاخابنىڭ ھاياتىدىكى باشقا ۋەقەلەر ۋە ئۇنىڭ ھەممە ئىش-پائالىيەتلىرى، ئۇنىڭ ياسىغان پىل چىشى سارىيى ۋە بىنا قىلغان ھەممە شەھەرلەر توغرىسىدا «ئىسرائىل پادىشاھلىرى تەزكىرىسى» دېگەن كىتابتا پۈتۈلگەندۇر. 40 ئاخاب ئاتا-بوۋىلىرىنىڭ قېشىدا راھەت تاپقاندىن كېيىن، ئوغلى ئاخازيا ئۇنىڭ ئورنىغا تەختكە چىقتى.
يەھۇدانىڭ پادىشاھى يەھوشافات
41 ئاسانىڭ ئوغلى يەھوشافات ئىسرائىلنىڭ پادىشاھى ئاخابنىڭ سەلتەنىتىنىڭ تۆتىنچى يىلى يەھۇداغا پادىشاھ بولدى. 42 يەھوشافات پادىشاھ بولغاندا ئوتتۇز بەش ياشتا ئىدى. ئۇ يېرۇسالېمدا يىگىرمە بەش يىل ھۆكۈمرانلىق قىلدى. ئۇنىڭ ئانىسى شىلخىنىڭ قىزى بولۇپ، ئىسمى ئازۇبا ئىدى. 43 ئۇ ھەر ئىشتا ئاتىسى ئاسانىڭ يولىدا مېڭىپ، ئۇنىڭدىن چىقماي، پەرۋەردىگارنىڭ نەزىرىدە توغرا بولغاننى قىلاتتى. 44 لېكىن تۆپىلىكلەردىكى سەجدىگاھلار يوقىتىلمىغانىدى، بەلكى خەلق يەنىلا تۆپىلىكلەردە قۇربانلىق قىلىپ، خۇشبۇي ئىسرىق كۆيدۈرەتتى. 45 يەھوشافات بىلەن ئىسرائىلنىڭ پادىشاھى ئوتتۇرىسىدا تىنچلىق بار ئىدى.
46 يەھوشافاتنىڭ ھاياتىدىكى باشقا ۋەقەلەر، ئۇنىڭ كۆرسەتكەن قۇدرىتى ۋە ئۇنىڭ جەڭلىرى توغرىسىدا «يەھۇدا پادىشاھلىرى تەزكىرىسى» دېگەن كىتابتا پۈتۈلگەندۇر. 47 ئۇ ئۆز ئاتىسى ئاسا پۈتۈنلەي چىقىرىپ بولالماي، ئۇنىڭ كۈنلىرىدە زېمىندا قېلىپ قالغان بۇتقا بېغىشلانغان ئەر پاھىشىلەرنى زېمىندىن چىقاردى. 48 ئۇ ۋاقىتتا ئېدومدا پادىشاھ يوق ئىدى، بەلكى بىر ۋالىي ھۆكۈمرانلىق قىلاتتى. 49 يەھوشافات ئوفىردىن ئالتۇن ئېلىپ كېلىش ئۈچۈن ئۇزۇن يوللۇق تارشىش كېمىلىرىنى ياساتتى. لېكىن كېمىلەر ئۇ يەرگە بارالماي، ئەسيون-گېبەردە ۋەيران بولدى. 50 ئۇ ۋاقىتتا ئاخابنىڭ ئوغلى ئاخازيا يەھوشافاتقا: «مېنىڭ خىزمەتكارلىرىم سېنىڭ خىزمەتكارلىرىڭ بىلەن بىرلىكتە كېمىلەردە بارسۇن» دېدى. لېكىن يەھوشافات ئۇنىمىدى. 51 يەھوشافات ئاتا-بوۋىلىرىنىڭ قېشىدا راھەت تېپىپ، داۋۇدنىڭ شەھىرىدە ئاتا-بوۋىلىرىنىڭ يېنىغا دەپنە قىلىندى. ئوغلى يەھورام ئۇنىڭ ئورنىغا تەختكە چىقتى.
ئىسرائىلنىڭ پادىشاھى ئاخازيا
52 ئاخابنىڭ ئوغلى ئاخازيا يەھۇدانىڭ پادىشاھى يەھوشافاتنىڭ سەلتەنىتىنىڭ ئون يەتتىنچى يىلى سامارىيەدە ئىسرائىلغا پادىشاھ بولدى. ئۇ ئىككى يىل ھۆكۈمرانلىق قىلدى. 53 ئۇ پەرۋەردىگارنىڭ نەزىرىدە يامان بولغان ئىشلارنى قىلىپ، ئاتىسى بىلەن ئانىسىنىڭ يولىدا مېڭىپ، ئىسرائىلنى گۇناھ قىلىشقا باشلىغان نەباتنىڭ ئوغلى يەروبېئامنىڭ يولىدا ماڭدى. 54 ئۇ بائالغا ئىبادەت قىلىپ، ئۇنىڭغا سەجدە قىلىپ، ئۆز ئاتىسى قىلغاننىڭ ھەممىسىگە ئوخشاش قىلىپ، ئىسرائىلنىڭ خۇداسى پەرۋەردىگارنىڭ غەزىپىنى كەلتۈردى.